مسجد جامع گلپایگان
مسجد جامع گلپایگان یکی از مساجد بسیار زیبا و بزرگ دوران سلجوقی در ایران و در استان اصفهان است که ویژگیهای بسیار منحصربه فردی دارد. مسجد در مرکز بافت قدیم شهر قرار گرفته و از غرب به بازار گلپایگان، از شمال به امامزادۀ سیدالسادات، از فرزندان امام موسی کاظم (ع)، از شرق به خیابان مسجد جامع و از جنوب به کوچۀ مسجد جامع میرسد. گلپایگان از شهرهای باستانی استان اصفهان است که در زمان ساسانی ورتپاتکان و پس از اسلام جرفاذقان نامیده میشد و در دورههای بعد به گلپایگان تغییر نام داد.
این مسجد در اصل بر روی یک آتشکدۀ ساسانی بنا شده در زمان حکومت ابوشجاع محمدبن ملکشاه سلجوقی (حکومت 498-512 هجری قمری) ساخته شد. تاریخ ساخت بنا و نام حاکم در کتیبهای بر پایۀ گنبد مسجد که روی شبستان اصلی واقع شده، ذکر شده است. این گنبد آجری زیبا 22 متر ارتفاع دارد و با طرح هشت ضلعی منتظم ساخته شده است. معمار این بنا فردی قزوینی به نام ابوعمربن محمد قزوینی بوده که نامش در بالای محراب مسجد در زیر کتیبۀ دور گنبد در دو سطر ذکر شده است. کتیبههای متعددی که در مسجد جامع گلپایگان وجود دارد حاکی از مراحل مختلف تکمیل، بازسازی، تعمیر، و افزودن بناهایی به مسجد در گذر زمان است. از جمله در زمان صفویان در تاریخ 1057 هـ.ق. مقارن با حکومت شاه عباس دوم مجموعه موقوفانی به مسجد جامع گلپایگان اضافه شد. در زمان قاجار و پس از آن نیز موقوفات متعددی به مسجد و به بناهای مجارو آن افزوده شد. کل بنای مسجد در سال 1310 هـ.ش. به دست هیئتی به سرپرستی آندره گدار فرانسوی تعمیر شد. این مسجد را بنای رفیع، محکم و عالی با کتیبههایی به خط کوفی توصیف کردهاند که در تاریخ 9 مرداد 1312 خورشیدی به شماره 191 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
مسجد دو ورودی شمالی و جنوبی دارد. بنا حدود دو تا دو و نیم متر نسبت به بناهای اطراف ارتفاع دارد. نقشۀ مسجد مستطیل شکل است و بنای اصلی در آن در قسمت غرب واقع شده است. طول مسجد حدود 100 و عرض آن 52 متر و در عریضترین قسمت 62 متر است. صحن مسجد بدون احتساب هشتیها، حجرهها و رواقها 1600 مترمربع است. شبستان در قسمت شرق صحن ساخته شده است. این شبستان در زمانی که آیتالله آقامیرزا ابوالقاسم محمدی امام جماعت مسجد بوده نوسازی شده است. بهگونهای که تاریخ روی کاشیهای سردر این شبستان 1298 هـ ق.را نشان میدهد. یک حوض بزرگ و البته کمعمق برای وضو گرفتن نمازگزاران در مرکز صحن تعبیه شده که زیبایی دوچندانی به مسجد سلجوقی بخشیده است. در اطراف صحن مسجد جامع گلپایگان حجرهها و اتاقهای متعددی وجود دارد که به همراه شبستان شرقی در زمان قاجار و به دستور یکی از همسران فتحعلیشاه ساخته شده است. وی دو پسر به نامهای حیدرقلی میرزا و شاهقلی میرزا مشهور به رضاقلی داشت که وقتی امیر گلپایگان شد مادرش نیز نزد او آمد و دستور داد این بخش از مسجد را بنا کنند. در کتیبهای که در قالب شعر داخل هشتی ورودی جنوبی مسجد واقع شده، به این داستان اشاره شده است.
در رابطه با تزیینات مسجد جامع گلپایگان میتوان به گنبد آجری، در کنار کتیبههای متعدد آجری و دیگر تزیینات رایج در دورۀ سلجوقی اشاره کرد که عمده تزیینات معماری در این بنا را شکل میدهند. همانطور که میدانیم، تکیه و تمرکز معماران سلجوقی در بناسازی و تزیین بر آجر بود و کاشیکاری هنوز در این زمان رواج نیافته بود. از این رو، شبستان این مسجد فاقد تزیینات کاشی است. از داخل که به دو سردر ورودی و شمالی نگاه میکنیم تکرار جملۀ «یاعلی» در کتیبههای کوفی بنایی با آجر لعابدار آبی رنگ چشمنوازی میکند. محراب مسجد نیز بهصورت دوبخشی ساخته شده و در بخش بالا دو جملۀ «الله صمد» و «الله احد» به خط زیبای کوفی ترسیم شده است. بنای مسجد جامع گلپایگان را به دلیل بهرهگیری از یک شیوۀ معماری ایرانی- اسلامی از نخستین مساجد اسلامی با شیوۀ خاص ایرانی دانستهاند که به نظر میرسد الگوی بسیاری از دیگر بناهای مشابه قرار گرفت. نویسنده در کتاب مرآهلبدان دربارۀ مسجد جامع گلپایگان اینگونه مینویسند: «گنبدی رفیع و ایوانی منیع داشته، حالا ایوان خراب و گنبد باقی است.»
سوالات متداول برای سفر به تاجیکستان
تاجیکستان که به خاطر مناظر کوهستانی خیره کننده، میراث فرهنگی و مهمان نوازی گرم خود شناخته شده است، در حال تبدیل شدن به یک مقصد سفر محبوب است. چه در حال برنامهریزی یک سفر تفریحی و چه در حال شروع یک سفر پرماجرا باشید، لازم است قبل از قدم گذاشتن در این کشور متنوع آسیای مرکزی، به خوبی آماده و آگاه باشید. هدف این نوشتار ارائه بینش در مورد سؤالات متداول برای سفر به تاجیکستان است
هزینه تور تاجیکستان و ازبکستان چقدر است؟
هزینه تور تاجیکستان و ازبکستان در طی 20 سال گذشته از سوی این شرکت تغییری نکرده است. شما میتوانید یک برنامه کامل و با تمام بازدیدها را به قیمت 1250 دلار خریداری نمایید. این هزینه شامل موارد زیر میباشد.
هتلهای پنج، چهار و بوتیک هتل
تمامی ترانسفرها در طول برنامه
هزینه کلیه بازدیدها
بیمه مسافرتی بینالمللی تا سقف 30000 یورو
صبحانه
پذیرایی
ویزا
آیا تاجیکستان کشوری امن برای بازدید است؟
تاجیکستان به طور کلی کشوری امن برای بازدید است. با این حال، مانند هر مقصد دیگری، مهم است که احتیاط کنید و از محیط اطراف خود آگاه باشید، به خصوص در مناطق شلوغ و در شب. توصیه میشود از گردهماییهای سیاسی خودداری کنید، اخبار محلی را دنبال کنید و با آداب و رسوم و هنجارهای فرهنگی محلی آشنا شوید تا سفری امن و لذت بخش را تضمین کنید.
مدارک مورد نیاز برای ورود به تاجیکستان چیست؟
برای ورود به تاجیکستان به پاسپورت معتبر و ویزا نیاز دارید. شرایط ویزا بسته به ملیت شما متفاوت است. برخی از کشورها توافق نامههای بدون ویزا دارند، در حالی که برخی دیگر ممکن است نیاز به دریافت ویزا از قبل یا هنگام ورود به فرودگاه بینالمللی دوشنبه داشته باشند. چک کردن وب سایتهای سفارت یا کنسولگری تاجیکستان برای بهروزترین اطلاعات در مورد شرایط ویزا ضروری است.
بهترین زمان برای سفر به تاجیکستان چه زمانی است؟
زمان ایدهآل برای سفر به تاجیکستان در ماههای تابستان، از ماه می تا سپتامبر است. این دوره شرایط آب و هوایی مطلوبی را برای فعالیتهای بیرون از خانه، مانند پیادهروی، پیادهگردی، و کاوش در کوههای خیرهکننده پامیر ارائه میدهد. با این حال، به خاطر داشته باشید که الگوهای آب و هوا میتواند غیرقابل پیش بینی باشد، به خصوص در مناطق کوهستانی، بنابراین توصیه میشود بسته بندیهای متناسب را انجام دهید.
چگونه باید در تاجیکستان لباس بپوشم؟
تاجیکستان عمدتاً یک کشور مسلمان است و لباس پوشیدن متواضعانه به ویژه هنگام بازدید از اماکن مذهبی یا تعامل با مردم محلی محترم است. زنان باید از پوشیدن لباسهای آشکار خودداری کنند، در حالی که از مردان نیز انتظار میرود محافظه کارانه لباس بپوشند. توصیه میشود برای مقابله با آب و هوای گرم و خشک کشور، لباسهای سبک و قابل تنفس بسته بندی کنید و برای شبهای خنکتر در کوهستان، از لایههای گرم استفاده کنید. در اینجا مطلبی برای آشنایی با پوشش ملی مردم تاجیکستان وجود دارد.
گزینههای حمل و نقل در داخل تاجیکستان چیست؟
تاجیکستان گزینههای حمل و نقل مختلفی از جمله پروازهای داخلی، تاکسی مشترک، اتوبوس و اجاره خودرو را ارائه میدهد. در حالی که پروازهای داخلی سریع ترین راه برای سفر بین شهرهای بزرگ هستند، تاکسیها و اتوبوسهای مشترک در بین مردم محلی محبوب هستند و تجربه معتبرتری را ارائه میدهند. توجه به این نکته مهم است که جاده ها در مناطق روستایی میتوانند چالش برانگیز باشند، بنابراین اگر قصد کاوش در مناطق دور افتاده را دارید، یک وسیله نقلیه قابل اعتماد 4x4 توصیه میشود.
آیا یادگیری زبان تاجیکی ضروری است؟
اگرچه تاجیکی زبان رسمی است، اما روسی و انگلیسی به طور گسترده در شهرهای بزرگ و مناطق توریستی صحبت میشود. یادگیری چند عبارات اساسی تاجیکی همیشه مفید است، زیرا تبادل فرهنگی را تشویق میکند و تجربه سفر را افزایش میدهد. با این حال، راهنماهای انگلیسی زبان را میتوان در بسیاری از مقاصد گردشگری استخدام کرد و در طول سفر شما را به راحتی و کمک میرساند. مطلبی در خصوص نژاد، زبان و خط تاجیکها در اینجا وجود دارد.
واحد پولی که در تاجیکستان استفاده میشود چیست؟
سامانی تاجیکستان (TJS) واحد پول رسمی در تاجیکستان است. اگر چه کارتهای اعتباری در برخی از هتلها و رستورانها پذیرفته میشوند، اما توصیه میشود که پول نقد با پولهای کوچک همراه داشته باشید، مخصوصاً هنگام سفر به مناطق روستایی که ممکن است گزینههای پرداخت کارت محدود باشد. تسهیلات مبادله ارز را می توان در شهرهای بزرگ، فرودگاهها و برخی هتلها یافت. در اینجا نوشتاری در خصوص پولهای تاجیکستان وجود دارد.
جاذبههای دیدنی در تاجیکستان کدامند؟
تاجیکستان دارای انبوهی از جاذبههای خیره کننده است. برخی از مکانهایی که باید از آن دیدن کنید عبارتند از شهر باستانی پنجیکنت، بزرگراه پامیر (یکی از مرتفعترین جادههای جهان)، دریاچه اسکندرکول، و کوههای فان. کاوش در شهرهای جاده ابریشم، استروشن و خجند نیز بسیار توصیه میشود، زیرا گنجینههای تاریخی و معماری منحصر به فردی را ارائه میدهند. اطلاعات کامل در خصوص عجایب گردشگری تاجیکستان را در
اینجا بخوانید.
غذاهای سنتی تاجیکستان چیست؟
غذاهای تاجیکی نشان دهنده سنتها و طعمهای منطقه است. غذای ملی "پلو" ترکیبی خوشمزه از برنج، گوشت و سبزیجات است. «مانتی» که نوعی پیراشکی است و «ششلیک»، گوشت سیخشده که روی شعله آتش کبابی میشود، نیز محبوب هستند. فرصت را از دست ندهید تا «سامبوسا»، یک شیرینی سرخ شده با مواد پرکننده مختلف، و «شوربا»، یک سوپ دلچسب پر از طعم را بچشید.
دیدگاه خود را بنویسید