کوهستان
در مناطق کوهستانی ایران، روستاهایی با ساختار پلکانی زیادی وجود دارند که از جمله آن‌ها روستای تاریخی «سر آقا سید» در استان چهارمحال و بختیاری است. این روستا نمایانگر فرهنگ و معماری سنتی منطقه بوده و ارزشی تاریخی و فرهنگی قابل توجه دارد.
روستای ماخونیک یکی از خاص‌ترین و متفاوت‌ترین روستاهای ایران است که در استان خراسان جنوبی و در شهرستان سربیشه قرار دارد. این روستا در نزدیکی مرز ایران و افغانستان و در منطقه‌ای کوهستانی و نیمه‌خشک واقع شده و به دلیل معماری عجیب خانه‌ها، سبک زندگی سنتی و فرهنگ خاص مردم، شهرتی فراتر از مرزهای ایران پیدا کرده است.
در میان هیاهوی شهری تهران، مناطقی وجود دارند که تنها با طی مسافتی کوتاه می‌توان از فضای شلوغ پایتخت فاصله گرفت و وارد چشم‌اندازی کاملاً متفاوت شد. روستاهای وردیج و واریش از جمله همین مقاصد هستند؛ دو روستای ییلاقی در شمال غرب تهران که در دامنه‌های جنوبی البرز قرار گرفته‌اند و به دلیل طبیعت کوهستانی، جاده زیبا، رودخانه، باغ‌های میوه و صخره‌های عجیب‌وغریب، یکی از محبوب‌ترین مقاصد طبیعت‌گردی اطراف تهران محسوب می‌شوند.
روستای میمند یکی از شگفت‌انگیزترین سکونتگاه‌های تاریخی ایران است که در استان کرمان، شهرستان شهربابک و در منطقه‌ای کوهستانی میان شهرهای کرمان، سیرجان و رفسنجان قرار دارد. این روستا به دلیل خانه‌های دستکند و صخره‌ای که در دل کوه کنده شده‌اند، یکی از مهم‌ترین نمونه‌های معماری بومی ایران و جهان به شمار می‌رود. منظر فرهنگی میمند در سال ۲۰۱۵ میلادی در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد و به عنوان نمونه‌ای ارزشمند از رابطه میان انسان و طبیعت شناخته می‌شود.
روستای کندوان در دامنه ی کوه سلطانداغی، به همراه دو روستای موجود در ترکیه و آمریکا، یکی از سه روستای صخره ای جهان است، با این تفاوت که برخلاف دو روستای دیگر زندگی عادی در این منطقه ی ییلاقی از رشته کوه های سهند جاری است.
در میان دامنه‌های کوه کرکس و دره‌ای سرسبز در استان اصفهان، روستایی قرار دارد که به دلیل رنگ سرخ خانه‌ها، معماری پلکانی و فرهنگ کهن خود به یکی از شناخته‌شده‌ترین مقاصد گردشگری ایران تبدیل شده است؛ روستای ابیانه.
در میان درختان بلند و سرسبز جنگل‌های هیرکانی مازندران، منطقه‌ای آرام و خوش‌آب‌وهوا قرار دارد که یکی از محبوب‌ترین تفرجگاه‌های طبیعی شهرستان سوادکوه به شمار می‌رود. پارک جنگلی جوارم با وسعتی بیش از ۳۶۰ هکتار، یکی از مقصدهای مناسب برای کسانی است که می‌خواهند بدون دور شدن زیاد از مسیرهای اصلی، تجربه حضور در طبیعت بکر شمال ایران را داشته باشند.
پارک ملی بمو که در فاصله ده کیلومتری شمال شهر شیراز در مجاورت جاده شیراز به مرودشت واقع شده است، یکی از مناطق حفاظت شده زیبای ایران است که سالانه گردشگران زیادی را به سوی خود می‌کشاند. این پارک که نامش را از کوه بمو گرفته است، حدود ۴۰ سال است مورد حفاظت قرار گرفته است. پارک ملی بمو ۴۸ هزار هکتار وسعت دارد و یکی از مناطق چهارگانه طبیعی در استان فارس است.