استان اردبیل
استان اردبیل در شمالغرب ایران و در دامنههای کوه سبلان قرار گرفته و از مقاصد مهم تاریخی، فرهنگی و طبیعی کشور است. این استان با آبگرمهای طبیعی، کوهستان سبلان، دشتهای سرسبز، دریاچهها، روستاهای ییلاقی و آثار تاریخی ارزشمندی مانند مجموعه شیخ صفیالدین اردبیلی، تنوع زیادی برای گردشگران دارد. در این بخش از مجله گردشگری سفرهای ناز، شهرها و مقاصد استان اردبیل، جاذبههای تاریخی و طبیعی، روستاها، فرهنگ و ویژگیهای گردشگری این منطقه معرفی میشوند تا راهنمایی کاربردی برای شناخت و برنامهریزی سفر به اردبیل فراهم شود.
قلعه قهقهه که در گویش محلی «قاهقاه قالاسی» نامیده میشود، یکی از مهمترین دژهای تاریخی استان اردبیل است که در منطقهای کوهستانی در شمال شرقی مشگینشهر قرار گرفته است. موقعیت طبیعی دشوار، پرتگاههای عمیق، دیوارهای مستحکم و مسیر صعود سخت، این قلعه را در دورههای مختلف به یکی از استراتژیکترین استحکامات منطقه تبدیل کرده بود. شهرت اصلی قلعه قهقهه اما به دوره صفویه بازمیگردد؛ زمانی که این دژ به محل نگهداری زندانیان سیاسی و شاهزادگان صفوی تبدیل شد.
آرامگاه شیخ احمد در شهر مشگین شهر قرار دارد. مشگین شهر از شهرهای استان اردبیل است، نام سابقش «خیاو» بود و زمان پهلوی به مشگینشهر تغییر نام داد. وجود کوه سبلان و رود قرهسو کافی است که شهر پر درخت و سرسبز با باغهای زیبا و مراتع پهناوری چون «ارشق» را ببینیم. در کنار این طبیعت خدادادی، وجود شهر یئری و قلعه قهقهه که قدمتی به درازنای تاریخ دارند نشان از سابقه شهر دارد.
پل هفت چشمه اردبیل یکی از پلهای تاریخی بهجامانده از دوران صفوی است که بر روی رودخانه بالیقلوچای در محدوده شهری اردبیل قرار دارد. این پل با نامهای «پل داش کسن»، «پل یدی گوز»، «یدی گوزلی»، «ججین» و «کورپی قرمزی» نیز شناخته میشود و با هفت دهانه آجری و موجشکنهای سنگی، یکی از نمونههای ارزشمند پلسازی دوره صفوی در اردبیل به شمار میرود.
بازار تاریخی اردبیل در مرکز شهر اردبیل قرار دارد و یکی از مهمترین بازماندههای بافت تاریخی و بازارمحور این شهر به شمار میرود. پیشینه بازار به دورههای میانه اسلامی و سده ششم هجری نسبت داده شده است، هرچند بخش قابل توجهی از کالبد موجود آن حاصل بازسازیها و دگرگونیهایی است که در دورههای صفوی، زندیه و پس از آن انجام گرفته است.
حمام ظهیرالاسلام که با نام حمام آقانقی نیز شناخته میشود، یکی از حمامهای تاریخی شهر اردبیل است که بنای اولیه آن به دوره ایلخانی بازمیگردد. این حمام در طول چند سده دستخوش تغییر و توسعه شد و در دوره قاجار به وسیله آقانقی مؤتمنالرعایا خریداری و مرمت شد؛ از همین رو امروزه با هر دو نام ظهیرالاسلام و آقانقی شناخته میشود.
شهر یری یکی از شگفتانگیزترین محوطههای باستانی شمالغرب ایران است؛ مجموعهای رازآلود از سنگافراشتههای انسانی، گورستان، محوطههای مسکونی، استحکامات سنگی و فضاهای آیینی که در دامنه صخرههای مشرف به درههای عمیق رودخانه قرهسو قرار گرفته است. این محوطه باستانی در نزدیکی مشگینشهر در استان اردبیل واقع شده و از آن به عنوان یکی از مهمترین محوطههای پیشاتاریخی منطقه یاد میشود.
آرامگاه شیخ صفی الدین اردبیلی، عارف و شاعر بزرگ، بزرگ ترین، کامل ترین و برجسته ترین خانگاه است که با استفاده از معماری سنتی ایرانی (ایلخانی و تیموری) و با الهام از تصوف بنا شده است. این مجموعه آرامگاه شیخ صفی الدین اردبیلی، جد سلاطین صفوی، است که در سال ۷۳۵ هجری قمری به دست فرزند ایشان صدرالدین موسی ساخته شد. پس از شروع حکومت صفویه واحدهای مختلف دیگری نیز به این شاهکار هنری و معماری اضافه گردید.
