استان چهارمحال و بختیاری
استان چهارمحال و بختیاری در قلب رشتهکوه زاگرس قرار گرفته و به دلیل ارتفاعات، چشمهها، رودخانهها، آبشارها و طبیعت کوهستانی، یکی از مقاصد ارزشمند طبیعتگردی ایران به شمار میرود. این استان همچنین با فرهنگ و زندگی عشایری، روستاهای کوهستانی و آثار تاریخی خود، تنوع فرهنگی و گردشگری قابلتوجهی دارد. در این بخش از مجله گردشگری سفرهای ناز، شهرها و مقاصد چهارمحال و بختیاری، جاذبههای تاریخی و طبیعی، روستاها و جلوههای فرهنگی این منطقه معرفی میشوند.
سنگ به عنوان یکی از قدیمی ترین مواد در دسترس بشر، همواره نقش مهمی در ساخت بناهای ماندگار ایفا کرده است اما اگر بخواهیم در میان بناهای معاصر به اثری باشکوه از حجاری و معماری اشاره کنیم، بی گمان قلعه خدارحم خان یکی از آنهاست. این قلعه که در شهر چالِشتُر در 5 کیلومتری شهرکرد، مرکز استان چهارمحال و بختیاری واقع شده، بنا بر تاریخ ثبت شده بر روی یکی از سرستونهای سنگی آن، در سال 1321 هجری قمری یا 1282 هجری شمسی احداث شده است.
برخی از رویدادهای مهم تاریخی سرشار از همدلی و همراهی تمامی اقوام، گروهها و تمام مردم ایران بوده است. نقش قوم بختیاری در نهضت مشروطه و شکست استبداد صغیر، یکی از این رخدادهای تاریخی است.روستای دهچشمه در استان چهارمحال و بختیاری میزبان یکی از آثار مربوط به عصر مشروطه یعنی سنگنوشتههای پیرغار است. این اثر تاریخی شامل سه سنگنوشته است که به دستور سردار ظفر بختیاری و سردار اسعد بختیاری نوشته شدهاند.
کاخ سردار اسعد بختیاری در شهر «جونقان» و در شهرستان فارسان استان چهارمحال و بختیاری بنا شدهاست. این قلعه که با نام دژ جونقان یا قلعه جونقان نیز شناخته میشود یادگاری از پایان دوران قاجار است و در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه دزک که با نام کاخ قلعه دزک و قلعه امیرمفخم بختیاری نیز شناخته میشود، یکی از مهمترین بناهای تاریخی شهرستان کیار در استان چهارمحال و بختیاری است. این بنا در جنوبشرقی روستای دزک قرار دارد و در دوره قاجار به دستور لطفعلیخان امیرمفخم بختیاری ساخته شد. معماری قلعه ترکیبی از الگوهای معماری ایرانی و تأثیرات معماری کاخها و کوشکهای اروپایی سدههای هفدهم و هجدهم میلادی است.
پل زمان خان یکی از شناختهشدهترین پلهای تاریخی استان چهارمحال و بختیاری است که بر روی رودخانه زایندهرود و در نزدیکی شهر سامان ساخته شده است. این پل در فاصله حدود ۲۲ کیلومتری شمال شهرکرد و حدود پنج کیلومتری شهر سامان قرار دارد و از گذشته یکی از مسیرهای مهم عبور از زایندهرود در این منطقه بوده است.
خانه آینه یکی از بناهای تاریخی شهرکرد و از یادگارهای ارزشمند معماری دوره قاجار در استان چهارمحال و بختیاری است. این خانه حدود ۱۴۰ سال قدمت دارد و آنچه امروز از آن باقی مانده، بخشی از یک خانه بزرگ و اعیانی متعلق به خانواده محمودیه است. معماری بنا، بهویژه فضای معروف به تالار آینه، نمونهای قابل توجه از معماری مسکونی قاجاری در شهرکرد به شمار میرود و اهمیت آن تنها به قدمت بنا محدود نمیشود؛ بلکه شیوه سازماندهی فضاها و تزئینات داخلی نیز ارزش تاریخی و هنری آن را افزایش داده است.
در مناطق کوهستانی ایران، روستاهایی که به شیوه پلکانی ساخته شدند بسیارند. یکی از آنها «روستای سر آقا سید» نام دارد که یکی از مناطق تاریخی در استان چهارمحال و بختیاری به شمار میرود.
