در قرون 2 و 3 قبل از میلاد مسيح منطقه درّه کافرنهان و مناطق اطراف آن بخشی از امپراطوری یونانی- باختری بود. اين مطلب از سكّههايي كه در ولايت قشقا دريا، حوالی شهرِكتاب يافت شد، تاييد میشوند. اكثر اين سكّهها مضروب دوران اوكراتيدس می باشند. این مناطق در قرون 1 قبل از میلاد تا 3 پس از میلاد بخشی از امپراطوری کوشان شد. در قرن 8 این ناحیه(همراه با سایر مناطق آسیای مرکزی) توسط اعراب مورد تهاجم قرار گرفت و بالاخره در قرون 14 و 15 به تیمور تعلق یافت.
یکی از سوالات اساسی علاقمندان به سفر تاجیکستان اینست که آیا امکان سفر با اتوبوس یا قطار وجود دارد یا خیر؟ در جواب این سوال اساسی بیشتر علاقمندان به سفر تاجیکستان می توانم به صورت کوتاه و مختصر پاسخ بگویم که خیر. نه امکان سفر با قطار به سمت کشور تاجیکستان وجود دارد و نه با اتوبوس.
در كنار رود زرافشان، در قسمت پايان دهِ ويشب، واقع در ولايت سغد تاجيكستان مزار مباركي وجود دارد كه مردم آن را منسوب به عارف نامآور و آفتاب عالم عرفان شمسالدّين تبريزي ميدانند. اين روستا حدوداً 200 كيلومتر تا شهر دوشنبه پايتخت تاجيكستان و 250 كيلومتر تا شهر سمرقند فاصله دارد. مردم روستاي ويشب و روستاهاي اطراف تمامي مراسم و سنّتهاي مذهبي خود را در اين مزار انجام ميدهند. علاوه بر اين از شهرهاي بزرگي همچون سمرقند و بخارا، پنجكنت، استروشن، خجند و مناطق ديگر مردمان زيادي به زيارت اين سلطان عارفان ميرسند و اعتقاد و اخلاص بيپاياني نسبت به ايشان دارند. مردم اين مزار را با نام مزار مولانا محمّد شمسالدّين محمّدابن عليابن ملك داد سبزپوش تبريزي ميشناسند.
کشاورزی بخش اصلی اقتصاد تاجیکستان را تشکیل میدهد.این بخش به طور جدّی در اثر جنگهای 1993-1992 صدمه دید و کشت و برداشت محصول مختل شد. محصول اصلی در این کشور پنبه است که بیشتر 50 درصد آن در جنوب غربی کشور تولید میشود. شرایط نامناسب آبوهوایی، درجه حرارت پایین و بارانهای سنگین تولید را تحت تاثیر قرار دادهاند. پنبه هر چند مرغوبیت پائینی در مقیاس جهانی دارد امّا به عنوان اساس اقتصادی باقی مانده است.
اوّلین مستعمره در قلمرویی که هم اکنون تاجیکستان نام دارد، به دوره دوّم عصر حجر(8.900.00 هزار سال پیش) برمیگردد.[1] یافتههای باستانشناسی و شواهد مکتوب هرودتس[2] و منابع تاریخی دیگر اطلاعاتی در مورد زندگی، رسوم، سنّتها، حرفه، فرهنگ و روابط تجاری مردمی که در ابتدای تاریخ این منطقه در آنجا زندگی میکردهاند، فراهم میكنند.
در پایان نخستین هزارهی قبلا از میلاد مسیح ساخت قلعههای محکم به منظور جلوگيری از تهدید حملات نظامی همسایگان آغاز شد. نخستین قلعه در تاجيكستان يمچون بود. روستايی به همين نام نيز در نزديكی قلعه وجود دارد. عدّهای قلعه يمچون را كافر قلعه نيز مینامند. قلعه يمچون در قرن 3 قبل از میلاد در کنارهی سمت راست رودخانهی پنج روی تپّه ماهورهای رشته کوه وَخَن[2] ساخته شده است. قلعه روی یک پرتگاه قرار دارد و دائماً با ریزابههای رودخانههای پنج، شسته میشود. مسيرهای زير قلعه بسيار شيب بوده و در تمام طول سال دست نیافتنی هستند. آنها در طراحی قلعه مورد استفاده قرار گرفتهاند.
چیزی از استقلال تاجیکستان نگذشته بود که این کشور به ورطه جنگ داخلی گرفتار شد. اوج این درگیریها سالهای 93-1992 بود. برای درک علّت این درگیریها باید به ساختار سیاسی و قومی تاجیکستان توجّه کرد. این کشور تنها کشور فارسی زبان آسیای مرکزی است. همچنین تاجیکستان در میان کشورهای مستقل مشترک المنافع تنها کشوری است که در کنار جمعیّت غالب سنّی از جمعیّت قابل توجّه شیعه اسماعیلیه با ارتباط بینالمللی نیرومند برخوردار است. تنها در تاجیکستان بود که حزب نهضت اسلامی به طور وسیعی به فعّالیّتهای سیاسی دست زد و حتّی بعضی از اعضای آن هدف خود را ایجاد دولت اسلامی اعلام کردند.
پارک صدرالدّین عینی یک پارک فرهنگی و تفریحی است که در سال 1960 در شمال شهر دوشنبه ساخته و به بهرهبرداری رسید. مساحت کل پارک 6 هکتار است. مسیر اصلی پارک به قسمت دایرهای شکلی که پر از باغچههای گلدار است تا ورودی دوم منتهی میشود.در محوطه پارک تعدادی تراس، بالکن، چایخانه، اشکال کوچک معماری، ویژگیهای طراحی پارک، فوارهها و غیره وجود دارد. علاوه بر این، انواع زیادی از درختان، بوتهها، گیاهان و گل ها در سراسر پارک کاشته شده است.
جادههای کهن تجاری آسیای مرکزی، با مناظری افسانهای و تاریخی درخشان، بار دیگر مورد توجه گردشگران قرار گرفتهاند. در این نوشتار تلاش کردهام، بهترین مسیرها برای کاوش در ثروتهای پنهان آن را ارائه کنم.
به طور کلّی میتوان گفت: كشور تاجیکستان از سه حوزه عظیم کوهستانی تیانشان، آلای و پامیر با ارتفاعی بین 300 و 7496 متر از سطح دریا تشکیل شده است. این سرزمین عموماً به مناطق طبیعی زیر با آبوهوای متغیر از ریزگرمسیری تا برف دائمی تقسیم میشود:
ابوعبدالله رودکی پایهگذار و پدر شعر کلاسیک فارسی است که در اواخر قرن 9 و اوایل قرن 10 در طی سلسله سامانیان زندگی میکرد. او قصیدهها و شعرهای معروفش را به زبان فارسی مینوشت. رودكی یک خواننده و موسیقیدان با استعداد بود. او چنگ را به زيبايی مینواخت. نصر بن احمد سامانی (943-914م) رودکی را به بخارا دعوت کرد. رودكی بيشتر عمرش را در بخارا گذراند و از زمانی که حامیش را در سال 937م از دست داد؛ دوران سختي و تنگدستی وی شروع شد.
در گذشته منارهها، در كنار مساجد و يا مدارس از خشت، سنگ و چوب ساخته میشدند. كاربرد مهمّ منارهها در گذشته استفاده از آنها برای اذان گفتن بود. منارهها به شکل مدوّر و يا چارگوش بنا شده و با کتیبهها و تزئينات مختلف مانند: كاشی كاری تزئين میشدند. تعداد كمی از منارههای قديمی در تاجيكستان هنوز باقی مانده و بعضی از آنها ترميم و بازسازی شده است.
من به عنوان یک علاقمند موسیقی تاجیکستان، مفتخرم که مروری کوتاه بر تاریخچه غنی و پربار موسیقی تاجیکستان داشته باشم. موسیقی تاجیکستان، گنجینهای ارزشمند از فرهنگ و هویت این سرزمین است که از اعصار گذشته تا به امروز، با نغمهها و آواهای دلنشین خود، روح مردم را نوازش داده است.
با رودکی گرامی وداع کردیم و با دلی اندوهگین و با امید دیداری دیگر راهی دوشنبه شدیم. جاده خراب بود و کاروان اتومبیلهای ما با تاخیر بسیار پیش میرفتند. ساعت پنج بعدازظهر به دوراهی رسیدیم که در یک سو جاده آسفالته نو و کوتاهی بود که از میان کوهستان میگذشت و از سوی دیگر جاده قدیمی و خاکی که کوهستان را دور میزد. در جاده آسفالته شرکت ایرانی سابیر ساختن تونلی پنج کیلومتری را برنده مناقصه شده و آن را در سالهای آخر ریاست جمهوری احمدی نژاد به پایان آورده است. این تونل که به نام تونل انزاب یا تونل استقلال معروف است پس از بازگشایی دچار نقصهای فنی بیشمار شد و اکنون دوباره بسته است و مهندسان و کارگران ایرانی در آن به مرمت مشغولند.
تاجیکستان، کشوری با طبیعت بکر و فرهنگ غنی، مقصدی بینظیر برای گردشگرانی است که به دنبال تجربهای متفاوت و خاطرهانگیز هستند. از کوههای سر به فلک کشیده پامیر و دریاچههای خیره کننده مانند دریاچه اسکندرکول تا شهرهای تاریخی همچون خجند و پنجکنت. این کشور گنجینهای از زیباییهای طبیعی و میراث فرهنگی را در خود جای داده است. با مردمی مهماننواز، غذاهای لذیذ و معماری چشمگیر. سفر به تاجیکستان فرصتی است برای کشف ترکیبی منحصر به فرد از سنت و طبیعت. در این مطلب، با توصیههای سفر به این مقصد کمتر شناخته شده آشنا میشویم تا سفری به یادماندنی را تجربه کنید.
تاجیک/ تاجیکها، قومی مسلمان و فارسی زبان از نژاد آریایی، قدیمیترین ساکنان آسیای مرکزی و افغانستان و ناحیة سینکیانگ چین و عمدهترین جمعیت جمهوری تاجیکستان میباشند. این قوم در شمال هندوستان، ازبکستان، قرقیزستان، قزاقستان و ایران نیز پراکندهاند. شرقیترین منطقة تاجیکنشین، وادی سرکول سینکیانگِ چین است. تاجیکها در ایران، عمدتاً در استانهای خراسان و سیستان و بلوچستان به سر میبرند.[1] تاجیکها خود را تُجیک مینامند.
سفر تاجیکستان یکی از جذابترین سفرهایی است که هر ایرانی باید حتما آن را تجربه کند. زبان مشترک، فرهنگ مشترک، ادبیات مشترک، مذهب و دین مشترک و از همه مهمتر تاریخ مشترک آن را به یکی از بهترین مقاصد گردشگری برای ما تبدیل کرده است. شهرهای تاجیکستان سرشار از آرامش، احترام و زیبایی است. ما به عنوان گروهی که سالهای سال در حال برگزاری سفرهای منحصر به فرد جاده ابریشم و تاجیکستان هستیم، آرزویمان این است که شما از این کشور باشکوه و زیبا دیدار کنید.
پنجکنت باستانی در نزدیکی شهر پنجكنت امروزی واقع شده و نماینده یک اثر تاریخی بینظیر در اوایل قرون وسطی است. پنجكنت در قرنهای 5 تا 8 ميلادی شرقیترین نقطه شهر سغدیان بود. (غفوراف، باباجان. تاجيكان. جلد اوّل و دوّم، عرفان، دوشنبه،1377ه.ش-1997م – ص 3831) سغدیها کسانی بودند که به زبان ایرانیان شرق صحبت میكردند و از نیاکان تاجیکیها محسوب میشوند. در ربع اول قرن 8 ميلادی پنجکنت مرکز قلمرو آخرین پادشاه، دیواشتیچ بود که با شاهزادهی سغدیان بر سر قدرت شهر سمرقند، پایتخت سغدیان جنگید.
تفاهمنامه همکاری در حوزه گردشگری بین جمهوری اسلامی ایران و جمهوری تاجیکستان امروز، چهارشنبه ۲۴ بهمنماه، در حاشیه دومین روز از هجدهمین نمایشگاه بینالمللی گردشگری تهران به امضای سید رضا صالحی امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی ایران، و جمشید جمعه خانزاده، رئیس کمیته گردشگری دولت تاجیکستان، رسید.
مجتمع ساختمانی مذهبی بزرگی به نام مقبره شيخ مصلحالدّين در مركز تاريخی شهر خجند واقع شده و به نام مصلحالدّين خجندی كه شاعر و حاكم شهر بوده و در قرن دوازدهم میزيسته نامگذاری شده است. زندگینامه وی به نام مناقب[1] حفظ و نگهداری شده است. بر طبق افسانه قومی شيخ مصلحالدّين فرد شگفتانگيز و مقدّسی بوده است. بعد از مرگش وی ابتدا در روستای اونجی به خاك سپرده شد كه در حومه خجند قرار دارد. مدّتی بعد پيروانش خاكستر شيخ را به مكانی كه هم اكنون مقبره اوست منتقل كردند و آرامگاه بزرگی بر روی قبرش ساختند.
تاجیکستان از دیرباز محل برخورد دينها و مذاهب گوناگون بوده است. این سرزمین با فرهنگهای چین، ایران و... همسایه بوده و جریانهای دینی و فرهنگی آنها این جمهوری را تحت تاثیر خود قرار داده است. امروزه دین بیشتر مردم این منطقه سنّی و از شاخه حنفی است و ابوحنیفه را به عنوان امام اعظم میشناسند. گروه کوچکی از شیعیان اسماعیلی در کوههای پامیر در منطقه بدخشان زندگی میكنند. اقلّیّتهای مسیحی، زرتشتی و کلیمی نيز در این کشور زندگی میكنند. مسلمان 80درصد، مسلمان شيعه 5درصد، ارتدوكس روسی5/1درصد، يهودی 1/0درصد، ساير اديان و بیدين 4/13درصد
موزه تاریخی شهر خجند چندين سال پیش گشایش یافت. اين موزه هم اکنون به مهمترین مکان دیدنی شهر تبدیل شده و بازدید از آن جزء برنامههای حتمی ميهمانان دوّمین شهر بزرگ تاجیکستان است. نمای ساختمان آن که به استحکامات عظیم باستانی میماند، یادآور دژ بزرگی است که زمانی در کرانۀ رود سیر(سیحون) خودنمایی میکرد و گویا در سدۀ چهارم پیش از میلاد دیدبانگاه لشکر اسکندر مقدونی بوده است. بازماندههای آن دژ کهن را میتوان درست در کنار همین ساختمان جدید امروزي به نظاره نشست. در واقع بنای جديد موزه تاریخی خجند در گوشۀ راست همان دژ باستانی بنا شده است.
استفاده از لباسهای اروپایی در بین مردم تاجیک پس از سلطه روسها بر آسیای میانه از اواخر قرن نوزدهم رایج شد و نامهای بسیاری برای پوشاکهای نو وارد زبان نوشتاری مردم شد؛ واژههایی مثل کاستیوم(کت) بریوک(شلوار) پلتا(پالتو) و پلش(بارانی).
منابع قابل توجّهی آب در حدود 460 کیلومتر مکعب، روی یخچالهای طبیعی متمرکز شده است. این یخچالها در حدود 7820 کیلومتر مربع یا 5/5 درصد از کل مساحت کشور را اشغال ميكنند. یکی از بزرگترین یخچالهای درّهای کوهستانی جهان، یخچال فدچنکو[1] (652 کیلومتر مربع با حدود 70 کیلومتر طول) در پامیر واقع شده است. در کل میتوان گفت: بیش از 60 درصد از کلّ یخچالهای آسیای مرکزی در تاجیکستان قرار گرفتهاند، که بیشتر آنها در شمال و شرق پامیر میباشند.
درّه یغناب تقریبا از 150 كیلومتری شمال پایتخت تاجیكستان (شهر دوشنبه) شروع میشود. درّه كمی قبل از گذرگاه انزاب شروع شده و حدود 60 كیلومتر طول دارد. درّه توسط رودخانههای كومبیل و برزنگا شكل گرفته كه از یخچالهای طبیعی تقاطع كوهستانی تاكعلی سرچشمه میگیرد. انشعابات رودخانههای یغناب به رودخانه زرافشان جاری میشود و محدودهی زرافشان را از محدوده حصار جدا میكند. قسمت بالایی درّه به دلیل چمنزارهای باشكوه به دامنه كوههای آلپ مشهور میباشد. منطقه جمعیت دائمی ندارد. تنها در تابستان چوپانها، گاوهایشان را برای چرا به اینجا میآورند.
در روز نهم به سوی پنجکنت راندیم. با اتومبیلهایی راحت در جادهای کوهستانی و پیچ در پیچ، و رانندهای خوش سخن که در تمام راه نوارهای موسیقی تاجیکی برایمان گذاشت با صدای خواننده مشهور و زیبای تاجیک شبنم ثریا. شهر خجند را پشت سر نهادیم با آرزوی دیداری دیگر که زادگاه کمال خجندی است و گرامی است.
خجند دوّمين شهر بزرگ تاجيكستان میباشد، كه در شمال كشور واقع شده است، يكی از قديمیترين شهرهای تاجيكستان كه حدود 2300 سال قبل در طول دوران الكساندر بزرگ تأسيس شد. طبق گفته تاريخ نويسان يونانی در سال 329 قبل از ميلاد مسيح، الكساندر بزرگ قلعهای بر روی رودخانه تانايس يا ياكسارت (سيحون امروزی) بنا كرد، و با آن مرز طبيعی امپراطوری خود را مشخّص كرد. وی آن را به نام خود ناميد و آن را با جنگجويان يونانی و جمعيّت محلّی سكنی داد. البته اين قلعه در ابتدا يك شهر نبود. هر چند، بعدها به دليل موقعيت جغرافيايی و استراتژيكی آن جمعيّت آن زياد شده و تبديل به شهری بزرگ شد. در تاريخ اين شهر به نام الكساندر يا اسخاتا شناخته میشود.
در قرون وسطی منطقه پامیر به دلیل استخراج نقره شهرت داشت. این استخراج در قرن 10 با بهرهبرداری از ذخایر نقره نزدیک رودخانه توقوزبالاك در کناره سمت چپ رودخانه غُند، در محدودهی بچار آغاز شد. سرمایهسازی از ذخایر این ناحیه منجر به توافق معدنچیان و متخصّصان ذوبآهن در چرتيم، ورشز، شازود، ميانهكوه، و بسیاری دیگر شد. استخراج در سطح وسیع نبود. استخراج در قرن 11 در طی "بحران نقره" رشد زيادی کرد؛ ذخایر نقره توسعه یافتند و در پامیرشرقی به شدت مورد بهرهبردای قرار گرفتند.
گرم چشمه در 2325 متری از سطح دریا در سراشیبیهای غربی کوههای شاهدارا و در امتداد رودخانه گرمچشمه واقع شده است. با بررسی توده عظیمی از رسوب سنگ تراورتن که به پایین رودخانه سرازیر شده و طی قرنها متراکم شده و شکل یافتند به اين نتيجه میرسيم كه گرمچشمه باید چندین هزار سال قدمت داشته باشد.[2] آب معدنی با بالاترین درجه هم در چشمههای آبگرم کوچک و هم در چشمههای آبگرم بزرگ با ارتفاع 10 سانتیمتر تا 5/1 متر فوران میكنند و به سطح میآیند. تقریباً در هر ثانیه 5 تا 7 لیتر آب داغ از چشمه بیرون میآید. آب همواره با گلولههای کلسیم آهک به قطر 5/0 تا 4 سانتیمتر در ترکیب با پودر سفید با ویژگی آهگی بیرون میآید.
تاجيكستان هم اكنون دارای چهار ولايت يا استان میباشد. استان تحت امر مركز به مركزيت شهر دوشنبه، استان سغد در شمال كشور به مركزيت شهر خجند، استان ختلان در جنوب تاجيكستان به مركزيت شهر قرغانتپّه و استان خودمختار بدخشان در شرق تاجيكستان به مركزيت خاروغ.در تاجیکستان هر ولایت، (معادل استان در تقسیمات کشوری ایران) به چندین ناحیه، (معادل شهرستان در ایران) و هر ناحیه به چندین جماعت دهات، معادل دهستان، در (تقسیمات کشوری ایران) و هر جماعت، به چندین ده تقسیم میشود.
مجتمع حضرتبابا در قسمت شمال شرقی دهكده چهاركوه كنونی واقع شده و شامل ساختمانهای مذهبی متعدّدی است كه در امتداد يكديگر و روبروی آرامگاه يك روحانی قرار گرفته است. جمعيّت محلّی روحانی را هستی پادشاه يا هستی امير يا امير حمزه صاحبقران مینامند.(صاحبقران به معنی استاد و منظومهی ستاره خوش يمن میباشد.)
درّه قرهتاغ تقریباً از 8 کیلومتری نزدیک یک بزرگراه در44 کیلومتری غرب دوشنبه پشت روستای قرهتاغ که در امتداد کناره راست رودخانه قرهتاغ کشیده شده است، شروع ميشود. یک مسیر در امتداد درّه شیرکنت در کناره چپ رودخانه کشیده شده است که تقریباً 20 کیلومتر است. خانهها و باغهای ساکنین محلّی مانند یک روبان پیوسته در امتداد رودخانه در قسمت پایینی درّه کشیده شدهاند. هیچ کس در قسمت بالایی درّه زندگی نمیکند.
نزديك شهر خاروغ در 2320 متری از سطح دریا و بالای رودخانه، محلّ اتّصال دو رودخانه غُند و شاهدارا، مرتفعترین نقطه سبز دنیا، باغهای کشاورزی پامیر قرار دارد. اين باغ در بين باغهای کشاورزی کشورهای مشترکالمنافع از همه مرتفعتر میباشد. باغها در سال 1940م در یک منطقه کوهستانی سخت تأسيس شدند. آب و هوا خشک و به شدّت اقلیمی است. نوسانات بارندگی بین 200 تا 300 میلیمتر و به شرایط جوّی و ارتفاع بستگی دارد. درجه دمای متوسط سالیانه در اینجا 8.7 درجهی سانتیگراد است.
دره فرغانه، که گاهی اوقات به صورت «فرغانه» یا «فرقانه» نوشته میشود، درهای سهگوش است که شمال تاجیکستان را به انتهای جنوبی قرقیزستان و بخش شرقی ازبکستان در آسیای مرکزی متصل میکند. این منطقه باستانی که کاملاً دور از مسیرهای معمول گردشگری قرار دارد، با مساجد قدیمی، مدارس جذاب، مردم دوستداشتنی و بازارهای شلوغی که صنایع دستی سنتی از سفالهای دستساز تا بهترین ابریشمها را به نمایش میگذارند، شناخته میشود.
چشیدن غذاهای ویژه تاجیکستان یکی از نکات برجسته هر بازدید از این کشور است. نه تنها مواد اولیه تازه و خوشمزه به صورت محلی تولید میشوند، بلکه موقعیت این کشور در جاده ابریشم باعث شده است که برای قرنها، غذاهای ملّی متنوع آن تحت تأثیر فرهنگهای چین، روسیه، ایران و شبهقاره هند قرار بگیرد. در اینجا هشت غذای برتر معرفی میشوند که آشپزی تاجیکستان را از کشورهای همسایه متمایز میکند:
تاجیکستان کشوری فارسی زبان است، که مردم آن به گویش فارسی تاجیکی سخن میگویند. اکنون در این کشور از خط استاندارد شدهٔ سیریلیک برای نگارش زبان فارسی استفاده میکنند، در حالی که دو کشور دیگر فارسی زبان یعنی ایران و افغانستان از خط فارسی استفاده میکنند، که بیش از هزار سال است، برای نگارش زبان فارسی استفاده میشود.
بهترین زمان برای سفر به تاجیکستان بهطور کلی از اردیبهشت تا مهر (می تا اکتبر) است، زمانی که آبوهوا در بیشتر مناطق معتدل و دلپذیر بوده و جادههای کوهستانی قابلدسترسی هستند. در این ماهها، دشتهای شمالی و درههای سرسبز مانند رودخانه زرافشان و دریاچه اسکندرکول در اوج زیبایی خود قرار دارند و فرصتهای بینظیری برای طبیعتگردی و کوهنوردی فراهم میکنند. همچنین، جشنوارههای فرهنگی و رویدادهای محلی در این فصلها برگزار میشوند که میتوانند تجربهی سفر را غنیتر کنند.
تاجیکستان، با تاریخ غنی و موقعیت جغرافیایی منحصربهفرد، دارای سنتهای آشپزی متنوعی است که تحتتأثیر فرهنگ فارسی، روسی و آسیای مرکزی شکل گرفتهاند. غذاهای این کشور عمدتاً بر پایهی گوشت، نان، برنج و سبزیجات استوارند و با ادویههای خوشعطر و روشهای پخت سنتی، طعمی منحصربهفرد دارند. در این مقاله، به بررسی مهمترین غذاهای ملی تاجیکستان، روشهای پخت آنها و تفاوتهای منطقهای میپردازیم.
كوهستان فان مقصد توريستی مشهوی است كه در شمال غربی تاجيكستان واقع شده است. منطقه كوهستانی فان برای ديدار بسيار مناسب است. يك جادهی آسفالت دوشنبه را به بزرگترين درياچهی منطقه يعنی درياچه اسكندركول میرساند. جادهای ديگر از سمت شهر خجند و شهر استروشن و گردنه 3376 متری شهرستان و جادهای ديگر از شهر پنجكنت به درياچه زيبای اسكندركول میرسد. اكثر جادههای مناطق كوهستاني فان بدون آسفالت و شوسه میباشد. در عين حال مسيرهای اصلی آسفالته میباشد.
در كشور تاجيكستان 58 ناحيه وجود دارد. در هر ناحيه تعدادی منطقه، شهر و روستا وجود دارد. در اين بخش اسامی ناحيهها و استانی كه در آن قرار دارند، معرفی میشوند.
حملونقل در تاجیکستان، با توجه به طبیعت کوهستانی و جادههای پرپیچ و خم این کشور، یکی از موضوعات مهم برای مسافران است. از وسایل نقلیه عمومی مانند مینیبوسها (ماشروتکا) و تاکسیهای اشتراکی در شهرهای بزرگی چون دوشنبه و خجند تا پروازهای داخلی به مناطق دورافتاده مانند خاروغ، گزینههای مختلفی برای جابهجایی وجود دارد. با این حال، بهدلیل کمبود راهآهن و شرایط بعضاً دشوار جادهای، برنامهریزی دقیق برای سفر زمینی ضروری است. آشنایی با سیستم حملونقل محلی و صبر کافی، به شما کمک میکند تا از سفر در این کشور زیبا لذت ببرید.
بالجوان يك منطقه تاریخی در تاجیکستان است. نتایج حفّاریهای طولانی مدت باستانشناسی در كوروكسای در نزدیکی بالجوان امروزی ثابت میکند که 200-800 هزار سال پیش زندگی گیاهی جلگهای و بدون درخت در این ناحیه نفوذ داشته است و حیوانات عجیبی همچون اسبها، کرگدنها، میمونهای وابسته به میمونهای دمکوتاه امروزی، ببرهای دندان شمشیری، زرّافهها و نیاکان فیلها میزیستهاند. بیش از هزار سال پیش بالجوان جزئی از حکومت سامانی بود.
تاریک هنگام به مرز خجند رسیدیم. پیش از ورود به داخل قرارگاه مرزی هیچ چراغ نبود و ما جمعی مسافر خسته و دلتنگ و ناکام، لنگ لنگان بار خود را کشیدیم و با ازبکستان و مرزبانان نامهربان آن وداع گفتیم. پاهایمان سنگین میرفتند زیرا دل در سمرقند وانهاده بودیم به آرزوی دیدارهای بیشتر که آیا میسر شود...
اگر به دنبال مقصدی بینظیر، مقرون به صرفه و با فرهنگی آشنا اما پر از شگفتی هستید، تاجیکستان گزینهای فوقالعاده برای شماست! با پروازهای منظم و هفتگی از شهرهای مختلف ایران به دوشنبه، سفری راحت و خاطرهانگیز در انتظار شماست.
دوشنبه، پایتخت تاجیکستان، شهری در حال رشد با ترکیبی از معماری مدرن و سنّتی است. این شهر به دلیل دانشگاههای معتبر، مراکز تجاری و موقعیت اقتصادی رو به توسعه، مقصدی جذاب برای مهاجران، دانشجویان و کارگران خارجی است. در این مقاله، اطلاعات کاملی در مورد بازار اجاره مسکن در دوشنبه، قیمتها، مناطق مختلف و نکات مهم قانونی ارائه میشود.
تاجیکستان را میتوان معدن چشمههای آبگرم نام برد. دمای آب در بعضی از چشمهها به 95 درجه سانتیگراد میرسد. آبهاي خواجهآبگرم (38 تا 95 درجه سانتیگراد)، کاوک (76 درجه سانتیگراد)، یاشیکول (69 درجه سانتیگراد)، جیلاندی (66.5 درجه سانتیگراد)، آلیسو (63.5 درجه سانتیگراد)، جارتیگامبز (63 درجه سانتیگراد)، توقوزبولاق (62 درجه سانتیگراد)، گرمچشمه (60 درجه سانتیگراد) و آبگرم (41 درجه سانتیگراد) از داغترین چشمههای این کشور میباشند. از چشمههای آب گرم دیگری كه حرارات كمتری دارند میتوان از: چشمههای قيزیل ربات (38.5 درجه سانتیگراد)، شیرگین (36 درجه سانتیگراد) آوج (34درجه سانتیگراد) و باخمیر (38 درجه سانتیگراد) از آن جمله میباشند.
درّهی حصار منطقه وسیعی کوهستانی است به طول تقریباً 70 کیلومتر و 2 الی 18 کیلومتر پهنا كه رودخانههای كافرنهان،قرهتاغ و رودخانه شیرکنت از آن میگذرد.مردم در این منطقه در اوایل عصر حجر، 3 الی4 هزار سال قبل از میلاد ساکن بودهاند. بعدها این منطقه بخشی از باختر و سپس بخشهای یونانی-باختری و کوشان میشود. آثار باقیمانده از سنگچینهای گرد و مستطیل شکل ساخته دست بشر در مناطق باستانی که در میان ساکنین محلّی به تيپا معروف هستند در تعداد زیادی از باستانشناسیها یافت شده که گواه این موضوع هستند.
بیش از 20 سال است که سفرهایی با عنوان "سفرهای گروهی جاده ابریشم" از مبدا ایران برگزار میکنیم. سفرهایی به مقصد کشورهای ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان، برای بازدید از شهرهای تاریخی سمرقند، بخارا و خیوه.
