ایران سرزمینی با پیشینهای چند هزار ساله است و در سراسر آن میتوان آثار و بناهایی از دورههای مختلف تاریخ و تمدن ایران را مشاهده کرد. در این بخش از مجله گردشگری سفرهای ناز، جاذبههای تاریخی ایران از محوطههای باستانی و بناهای ارزشمند گرفته تا قلعهها، کاخها، مساجد، بازارها، آرامگاهها و شهرهای تاریخی معرفی میشوند. این مجموعه راهنمایی برای شناخت میراث تاریخی ایران و برنامهریزی سفر به مهمترین مقاصد تاریخی کشور است.
باغ جهاننما یکی از باغهای تاریخی و شناختهشده شیراز است که در بخش شمالی شهر و در نزدیکی دروازه قرآن و حافظیه قرار دارد. این باغ بخشی از میراث ارزشمند باغسازی شیراز است؛ شهری که تاریخ آن نهتنها در بناهای تاریخی، بلکه در باغها، درختان کهنسال، آبراههها و فضای سبز نیز روایت میشود. قرار گرفتن باغ در مسیر میان دروازه قرآن و مجموعه حافظیه باعث شده است که بازدید از آن بهراحتی با گشتوگذار در یکی از مهمترین محورهای گردشگری شیراز ترکیب شود.
تاریکه بازار یکی از مهمترین بازارهای تاریخی کرمانشاه و از شناختهشدهترین بازارهای سنتی غرب ایران است. این مجموعه در مرکز شهر و در محدوده خیابان مدرس، در کنار سبزهمیدان یا میدان پانزده خرداد قرار گرفته و هنوز هم بخشهایی از زندگی تجاری سنتی کرمانشاه در آن جریان دارد. بازار مجموعهای گسترده از راستهها، سراها، دالانها و حجرههاست که در طول زمان با تغییرات شهری، بخشهایی از آن از هم جدا شدهاند، اما هسته تاریخی بازار همچنان قابل تشخیص است.
در دوران قاجار بنایی در تهران ساخته شد که قصر قاجار نام گرفت. قصری که یکی از قدیمیترین کاخهای دوران قاجار است و سرگذشت عجیبی را پشت سر گذاشته است. قصر قاجار در دوران رضا شاه پهلوی تخریب شد و در عوض، یک زندان جای آن را گرفت. سرنوشت عجیب این مجموعه ادامه داشت و اکنون قصر و زندان سابق به باغ موزه قصر تبدیل شده است.
دیوار بزرگ گرگان یکی از مهمترین آثار معماری و نظامی ایران باستان و یکی از شگفتانگیزترین سازههای دفاعی دوره ساسانی است که در گستره وسیعی از استان گلستان و منطقه ترکمنصحرا امتداد داشته است. این دیوار تاریخی در منابع و میان مردم با نامهایی مانند دیوار سرخ، مار سرخ، قزلآلان و سد اسکندر شناخته میشود و بقایای آن امروزه در محدوده شهرستانهای بندر ترکمن، آققلا، گنبد کاووس و کلاله دیده میشود. ویژگی مهم دیوار بزرگ گرگان تنها طول آن نیست؛ بلکه مجموعهای گسترده از قلعهها، خندقها، کانالهای انتقال آب، سدها و کورههای آجرپزی در ارتباط با آن ساخته شده بود که مجموعهای پیچیده از مهندسی نظامی و مدیریت منابع را شکل میداد.
باغ ارم شیراز یکی از شناختهشدهترین باغهای تاریخی ایران و از زیباترین نمونههای باغ ایرانی است که در شمالغربی شهر شیراز و در دامنه کوه آسیاب سهتایی قرار دارد. این باغ تاریخی علاوه بر ارزش معماری و هنری، امروزه به دلیل تنوع گسترده گونههای گیاهی و فعالیتهای پژوهشی، جایگاه ویژهای در حوزه گیاهشناسی دارد. باغ ارم در شکل کنونی خود بیشتر یادگار دوره قاجار است، اما پیشینه آن به چندین قرن پیش بازمیگردد و همین پیوند میان تاریخ، معماری و طبیعت باعث شده است که بازدید از آن تنها تماشای یک باغ یا یک عمارت تاریخی نباشد، بلکه تجربهای از بخش مهمی از فرهنگ و هنر شیراز باشد.
حافظیه آرامگاه خواجه شمسالدین محمد حافظ شیرازی، غزلسرای بزرگ قرن هشتم هجری و یکی از مشهورترین شاعران تاریخ ایران است. این مجموعه در شهر شیراز قرار دارد و به دلیل پیوند عمیق حافظ با فرهنگ و هویت این شهر، یکی از مهمترین جاذبههای فرهنگی و ادبی شیراز به شمار میرود. حافظیه تنها یک آرامگاه نیست؛ بلکه فضایی است که در آن معماری، باغ ایرانی، ادبیات فارسی و خاطره جمعی ایرانیان در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند.
شیراز را شهر شور، شعر و عشق می دانند، شهری که چون چهل تکه ای است قدیمی که هر تکه اش طرحی و نقشی متفاوت دارد. شهر بهارنارنجها، شهر حافظ و سعدی، شهر سروهای سر به فلک کشیده، شهر نقوش باستانی تخت جمشید و شهر باغ ها مصفا و شهری که مهربانی آدمهایش، گذشته را به حال پیوند میدهد.
حمام وکیل شیراز یکی از مشهورترین بناهای تاریخی شهر و از مهمترین یادگارهای دوره زندیه است. این حمام به دستور کریمخانزند، بنیانگذار سلسله زندیه، در مرکز شهر تاریخی شیراز ساخته شد و در کنار مسجد وکیل و بازار وکیل قرار گرفت. این سه بنا در کنار یکدیگر بخش مهمی از مجموعه شهری دوره زندیه را تشکیل میدهند و بازدید از آنها تصویری روشن از شیراز در دوران حکومت کریمخان ارائه میکند.
آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی، شاعر بزرگ حماسهسرای ایران و خالق شاهنامه، در باغی وسیع در شمال شهر تاریخی توس قرار دارد. این مجموعه یکی از مهمترین جاذبههای فرهنگی و ادبی خراسان رضوی است و به دلیل نزدیکی به مشهد، مقصدی محبوب برای زائران و گردشگرانی است که میخواهند با یکی از تأثیرگذارترین شخصیتهای تاریخ ادبیات ایران آشنا شوند. فضای آرامگاه تنها به بنای یادبود فردوسی محدود نمیشود و باغ، استخر، مجسمه فردوسی، موزه، کتابخانه و آرامگاه مهدی اخوان ثالث را نیز دربر میگیرد.
عمارت خسرو آباد در بلوار خسروآباد (شبلي) شهر سنندج قرار دارد. عمارت در نوع خود بينظيربوده وسالها مركز حكومت حكام اردلان به ويژه خسروخان بوده است. مجموعه عمارت و باغ آن افزون بر دو بخش اصلي يعني قصر سلطنتي با ورودي ستون دار در بخش غربي و ساختمان شرقي باغلام گردشها و ايوان ستوندار مشرف بر صحن عمارت و فضاي بيروني بنا داراي فضاهاي ديگري چون حمام، اتاق قاپي چيان و خدمتكاران است. تزئينات معماري اين بنا شامل گچبري، آجر كاري، اروسيهاي زيبا و حوض چليپا شكل داخل عمارت است.
بیش از 20 سال است که سفرهایی با عنوان "سفرهای گروهی جاده ابریشم" از مبدا ایران برگزار میکنیم. سفرهایی به مقصد کشورهای ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان، برای بازدید از شهرهای تاریخی سمرقند، بخارا و خیوه.
